Trong một ngôi nhà, không gian sum họp (phòng khách – bếp – khu sinh hoạt chung) không chỉ là nơi tiếp khách mà còn là trung tâm gắn kết của cả gia đình. Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhiều gia đình Việt dù sở hữu nhà đẹp vẫn cảm thấy bí, ngột ngạt, nhanh mệt mỏi khi sinh hoạt lâu dài. Nguyên nhân thường đến từ việc thiếu sự kết nối với thiên nhiên ngay trong không gian chung.

Thiết kế nội thất phong cách Nhật tiếp cận vấn đề này theo một cách rất khác: thiên nhiên không phải yếu tố trang trí, mà là một phần của cấu trúc không gian sống.

Vì sao không gian sum họp cần tích hợp thiên nhiên?

Không gian sum họp là nơi diễn ra nhiều hoạt động nhất trong ngày: ăn uống, trò chuyện, nghỉ ngơi, làm việc nhẹ. Nếu không được thiết kế hợp lý, khu vực này rất dễ gặp các vấn đề như:

• Thiếu ánh sáng tự nhiên, phải bật đèn cả ban ngày
• Không khí bí, nóng, mùi nấu ăn khó thoát
• Cảm giác chật chội dù diện tích không nhỏ
  

Theo tư duy thiết kế nội thất Nhật Bản, đây không phải lỗi sử dụng mà là lỗi thiết kế từ đầu, khi thiên nhiên không được đưa vào bài toán không gian sum họp.

Giải pháp 1: Ưu tiên ánh sáng tự nhiên đúng cách

Khác với việc mở nhiều cửa kính lớn, phong cách Nhật chú trọng điều hướng ánh sáng:

• Bố trí cửa sổ cao, cửa trượt hoặc ô lấy sáng gián tiếp
• Tránh ánh nắng gắt chiếu thẳng vào khu vực sinh hoạt
• Kết hợp rèm mỏng, lam gỗ để ánh sáng được “lọc mềm”

Nhờ đó, không gian sum họp luôn sáng vừa đủ, dễ chịu, không gây chói hay nóng – yếu tố quan trọng để cả gia đình có thể sinh hoạt lâu dài.

Giải pháp 2: Đưa cây xanh vào đúng vị trí, không làm rối không gian

Trong thiết kế nội thất phong cách Nhật, cây xanh không dùng để “lấp chỗ trống” mà được tính toán kỹ:

• Chọn cây ít lá rụng, dễ chăm sóc
• Đặt ở ranh giới giữa trong – ngoài (gần cửa sổ, hiên, giếng trời)
• Tránh bố trí quá nhiều cây trong khu vực di chuyển chính

Cách làm này giúp không gian sum họp luôn có cảm giác gần gũi thiên nhiên nhưng vẫn gọn gàng, tối giản – đúng tinh thần Nhật Bản.

Giải pháp 3: Tận dụng vật liệu tự nhiên cho cảm giác “sống cùng thiên nhiên”

Gỗ, đá, vải thô, giấy washi… là những vật liệu quen thuộc trong thiết kế nội thất Nhật. Khi sử dụng đúng cách trong không gian sum họp, chúng mang lại:

• Cảm giác ấm áp, dễ chịu khi chạm vào
• Giảm căng thẳng thị giác so với vật liệu công nghiệp
• Tăng giá trị sử dụng lâu dài, ít lỗi mốt

Quan trọng hơn, vật liệu tự nhiên giúp không gian giữ được cảm giác cân bằng, ngay cả khi gia đình sinh hoạt với tần suất cao.

Giải pháp 4: Thiết kế luồng gió và khoảng trống hợp lý

Một đặc điểm nổi bật của phong cách Nhật là không gian thở. Trong không gian sum họp, điều này thể hiện qua:

• Luồng gió đối lưu tự nhiên giữa các khu vực
• Khoảng trống giữa đồ nội thất, không kê sát kín
• Giảm bớt vách ngăn cứng, ưu tiên không gian mở có kiểm soát

Nhờ vậy, không gian luôn thông thoáng, giảm cảm giác mệt mỏi khi ở lâu – điều mà nhiều gia đình chỉ nhận ra sau khi dọn vào ở.

Tích hợp thiên nhiên vào không gian sum họp không phải là xu hướng nhất thời, mà là giải pháp cốt lõi để ngôi nhà dễ ở lâu dài. Phong cách Nhật cho thấy rằng: một không gian đẹp chỉ thực sự có giá trị khi nó hỗ trợ tốt cho cuộc sống hằng ngày của gia đình.Nếu bạn đang trong giai đoạn chuẩn bị làm nhà, hãy bắt đầu từ câu hỏi:
Không gian sum họp của gia đình bạn sẽ “sống cùng thiên nhiên” như thế nào trong 5–10 năm tới?